BASIN AÇIKLAMASI | MİLLİ PARKLAR VE KORUNAN ALANLAR GELİR KAPISI DEĞİL, YAŞAM GÜVENCESİDİR!
Milli parklarımızın ve doğal mirasımızın rant merkezli kararlara feda edilmesine izin vermeyeceğimizi, kamusal yararın ve ekolojik bütünlüğün savunucusu olmaya kararlılıkla devam edeceğimizi kamuoyuna saygıyla bildiririz.
Türkiye’de milli parklar ve diğer korunan alanlar; yalnızca bugünün değil, gelecek kuşakların da ortak varlığıdır. TBMM gündeminde bulunan “Milli Parklar Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı KHK’de Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”, korunan alanların planlama, yönetim, izin ve işletmecilik rejiminde köklü değişiklikler getirerek yetkileri tek elde toplamaktadır. TMMOB Peyzaj Mimarları Odası olarak yaptığımız derinlemesine incelemeler, bu teklifin mevcut haliyle koruma hedeflerini zayıflattığını ve milli parklarımızı geri dönüşü olmayan bir kullanım baskısına açma riski taşıdığını göstermektedir.
Teklifin en çok endişe veren yanlarından biri, korumanın anayasası niteliğindeki plan hiyerarşisinin baypas edilmesidir
. Özellikle "aciliyet gösteren içme suyu temini" gibi gerekçelerle plan şartı aranmaksızın altyapı tesislerine izin verilmesinin önü açılmakta ve korunan alanlarda "önce yap, sonra plana işle" gibi son derece tehlikeli bir yaklaşım getirilmektedir. Buna ek olarak, boru hatları, enerji iletim hatları ve trafo merkezleri gibi geniş ve muğlak bir altyapı izin sepetinin oluşturulması; habitat parçalanmasına, yaban hayatı hareketliliğinin kısıtlanmasına ve kümülatif peyzaj bütünlüğü kaybına yol açacaktır.
Öte yandan, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü bünyesinde döner sermaye işletmelerinin genişletilmesi ve gelir kalemleri arasına satış, kira ve idari para cezası paylarının eklenmesi, kurumsal hedefleri koruma odaklı olmaktan çıkarıp gelir odaklı bir işletmeciliğe kaydırmaktadır
. Milli parklar ekonomik değer üretim alanları veya ticari adacıklar değildir. Bu alanlardan elde edilen gelirler, hedefleri gölgelememeli; doğrudan koruma fonlarına aktarılarak bağımsız denetim altında ekolojik restorasyon faaliyetleri için kullanılmalıdır.
Uluslararası standartlar ve IUCN iyi uygulamaları, korunan alan yönetiminin ancak bilimsel zonlama, taşıma kapasitesi ve ziyaretçi yönetimi ile mümkün olabileceğini açıkça ortaya koymaktadır
. Taşıma kapasitesi hesaplanmadan ve ekolojik eşikler belirlenmeden yapılacak her türlü müdahale, "ziyaretçi yönetimi" kavramını altı boş bir slogana dönüştürecek ve ekosistem kayıplarını hızlandıracaktır. Kaçak yapılaşma ile mücadele şarttır; ancak teklifte yer alan "hiçbir karar alınmasına lüzum kalmaksızın derhal yıkım" gibi ifadeler, hukuk devleti güvencelerini, mülkiyet hakkını ve yargısal denetim yollarını zedelemektedir. İhtiyacımız olan keyfi uygulamalar değil; hızlı, etkin ancak hukuki denetime açık idari süreçlerin işletilmesidir.
TMMOB Peyzaj Mimarları Odası olarak, korunan alanlarda plan hiyerarşisini zayıflatan tüm istisnaların derhal kaldırılmasını talep etmekteyiz. Doğal alanlarımızda projeyi yapan değil, ekosistemi ayakta tutan planlama disiplini olan peyzaj mimarlığının süreçteki rolü tartışılmazdır; bu nedenle plan ve proje üretiminde disiplinler arası ekip çalışması ve peyzaj mimarı imzası yasal bir zorunluluk haline getirilmelidir
. Ayrıca yerel yönetimler, üniversiteler, meslek odaları ve sivil toplum kuruluşlarının planlama süreçlerine katılımı kanunla açıkça güvence altına alınmalıdır. Milli parklarımızın ve doğal mirasımızın rant merkezli kararlara feda edilmesine izin vermeyeceğimizi, kamusal yararın ve ekolojik bütünlüğün savunucusu olmaya kararlılıkla devam edeceğimizi kamuoyuna saygıyla bildiririz.
TMMOB Peyzaj Mimarları Odası
16. Dönem Yönetim Kurulu
Okunma Sayısı: 34
En Çok Okunanlar
-
MESLEKİ DENETİM UYGULAMASI
/2007
Okunma Sayısı:44666
-
PEYZAJ MİMARLIĞI HİZMETLERİ EN AZ BEDEL HESABI, ARTIK ODAMIZ OTOMASYON SİSTEMİ ÜZERİNDEN ÜYELERİMİZİN HİZMETİNE AÇILDI
/2010
Okunma Sayısı:43689
-
SÖZLEŞME ÖRNEKLERİ
/2007
Okunma Sayısı:39192
-
BÜRO TESCİL BELGESİ (BTB) ALMA KOŞULLARI
/2007
Okunma Sayısı:38377
-
MESLEKİ TANINIRLIĞIMIZDAKİ EN ÖNEMLİ ADIM
/2006
Okunma Sayısı:35786
-
KAMU İHALE KURUMU HÜKÜMLERİ GEREĞİ İŞ BİTİRME BELGESİ İLE İLGİLİ BİLGİLENDİRME
/2008
Okunma Sayısı:34708
-
SÖZLEŞMELİ/ÜCRETLİ PEYZAJ MİMARI ASGARİ ÜCRETLERİ
/2011
Okunma Sayısı:33516
-
Plansız Alanlar Imar Yönetmeliği
/2006
Okunma Sayısı:32160
-
KEŞİF-METRAJ VE İHALE DOSYASI HAZIRLANMASI
/2009
Okunma Sayısı:31357
-
6831 Sayılı Orman Kanunu
/2006
Okunma Sayısı:30378